HET REPUBLIKEINS GENOOTSCHAP


____________


Het zijn weer heerlijke tijden voor een republikein. Hij ziet zijn gelijk
bevestigd door het nieuwe gedoe met het koningshuis.
De monarchie is helemaal niet een rustgevend element in ons staatsbestel.
Integendeel, het koningschap zorgt telkens weer voor de nodige onrust.
Nee, het zorgt voor onnodige onrust. Want waar maken ze zich druk om?
De kans dat de heer Friso van Oranje Nassau staatshoofd
wordt is immers nihil. Alleen omdat Nederland als zijn staatshoofd
via erfopvolging aanwijst, ontstaat een fictief probleem: moet de man ook worden
opgenomen in het college van aspirant-koningen?
Heel dat gedoe is bij een gekozen staatshoofd onbestaanbaar.
Wie maakt zich druk over de partners van president Raus kinderen?
Laat staan dat het ooit in het hoofd van de Duitse
bondspresident zou opkomen om de Bundesverfassungsschutz
te laten nagaan of de vrijer van zijn nichtje wel kosjer is.
Pas als deze mensen zich zelf ooit aandienen als kandidaat-staatshoofd
wordt het van belang te weten welk vlees het volk in de kuip heeft.
Dan mogen veiligheidsdiensten gaan neuzen in hun verleden.
Als deze diensten het laten afweten, zorgen de tegenkandidaten
er wel voor dat de eventuele karakterzwakten van een opponent
aan de kaak worden gesteld.

Kijkt u maar eens naar een staatkundige kaart van de wereld in 1900.
Nog maar honderd jaar geleden werd het hele Euraziatische continent
geregeerd door koningen en keizers - Frankrijk en Zwitserland waren toen de
enige republikeinse witte plekken. Nu komt het politieke fossiel van het
koningschap alleen nog in de randgebieden van Europa en Azië voor.
De constitutionele monarchie, die toentertijd in zwang was,
vormde historisch niet meer dan een tijdelijke overgangsstadium.
Geen wonder. Ook in haar gecastreerde vorm verdraagt de monarchie
zich niet met de beginselen van de democratie. Zij schendt niet alleen
artikel 1 van de Grondwet – het gelijkheidsbeginsel – maar heel specifiek artikel 3:
“Alle Nederlanders zijn op gelijke voet in openbare dienst benoembaar.”
Is er een publiekere functie dan die van staatshoofd?

.


Anton van Hooff, De Gelderlander, 18 oktober 2003

____________