HET REPUBLIKEINS GENOOTSCHAP
____________
De hype rond het recentelijk uit de kast komen van het Republikeins Genootschap
heeft maar ultrakort in de media standgehouden.
Teleurstellend was daarbij dat de vraag: ´Republiek of Monarchie´ vrijwel
steeds geheel verdween achter de journalistieke verbazing dat tal van
captains of industry en enkele politici (´zelfs een
commissaris van de Koningin!´) geporteerd bleken voor de afschaffing van een
obsoleet
staatssymbool dat met de term ´middeleeuws´ nog vergoelijkend wordt aangeduid.
De monarchie is de instandhouding van
een hoogst ongewenste en ongrondwettelijke tweedeling in de samenleving:
alle mensen zijn gelijk voor de wet, maar er is één hoog verheven familie
waarvan de leden hun hele leven niets zinnigs hoeven uit te voeren en
geen belasting betalen. Ver daaronder staan wij gewone mensen, die wél hard
moeten werken en een deel van ons inkomen afdragen
om die ene familie in de watten te leggen. Daarom heten wij ´de onderdanen´,
met alle onderdanigheid en hielenlikkerij van dien.
Dat is precies waarom ik me werkelijk kwaad kan maken: dat je de meest
onafhankelijke figuren (journalisten, programmamakers)
zich ritueel ziet vernederen zodra het om het koningshuis gaat.
Alleen met constitutioneel kunst- en vliegwerk hebben
we de autocratische koningen van het Oranjehuis enigszins aan banden kunnen
leggen.
Maar tot en met de heerszuchtige Wilhelmina in Londen
is de familie plannen blijven smeden om het parlement een toontje lager te
laten zingen.
Koningshuizen zijn van huis uit nu eenmaal de gesel van de democratie. Geef ze
een vinger dan willen ze de hele hand.
(Je maintiendrai!)
Hans van den Bergh, De Groene, 30 april
1997